Nhiều bạn khi luyện IELTS Reading thường có thói quen làm bài xong, mở đáp án, kiểm tra đúng sai rồi chuyển sang bài tiếp theo. Cách học này tạo cảm giác rằng mình đã “chữa bài”, nhưng thực tế hiệu quả không cao.
Vì nếu bạn chỉ biết câu này đáp án là A, câu kia đáp án là B, bạn vẫn chưa thật sự hiểu vì sao mình sai, evidence nằm ở đâu, câu hỏi đã paraphrase bài đọc như thế nào và lần sau cần tránh lỗi gì.
Muốn tăng điểm IELTS Reading, điều quan trọng không chỉ là làm nhiều bài, mà là chữa bài đủ sâu. Việc luyện IELTS Reading theo dạng bài kèm giải thích chi tiết của 9reading sẽ đi theo hướng giải quyết dưới đây cho các bạn tự học nhé.
Cách chữa bài IELTS Reading chi tiết & hiệu quả
Xác định dạng bài trước khi chữa
Trước khi xem lại đáp án, bạn cần biết câu mình đang chữa thuộc dạng bài nào. Mỗi dạng IELTS Reading có một cách bẫy khác nhau.
- Matching Information: tìm đoạn chứa thông tin cụ thể.
- Matching Headings: tìm ý chính của đoạn.
- True / False / Not Given: kiểm tra thông tin đúng, sai hay không được đề cập.
- Multiple Choice: phân biệt đáp án đúng với các lựa chọn gây nhiễu.
- Sentence Completion: tìm từ chính xác trong bài để điền vào chỗ trống.
Ví dụ, với dạng Matching Information, đề không yêu cầu bạn tìm tiêu đề đoạn, mà yêu cầu xác định đoạn nào chứa một thông tin cụ thể. Vì vậy, khi chữa dạng này, bạn cần scan toàn bộ đoạn để tìm thông tin được paraphrase.
Bài học: Chữa bài đúng phải bắt đầu từ việc hiểu dạng bài. Nếu chữa sai cách theo từng dạng, bạn rất dễ rút ra bài học sai.
Gạch keyword trong câu hỏi, nhưng không phụ thuộc hoàn toàn vào keyword
Keyword giúp bạn định vị thông tin, nhưng IELTS Reading rất ít khi lặp lại y nguyên từ trong câu hỏi. Thông tin thường được viết lại bằng từ đồng nghĩa, cụm diễn đạt khác hoặc cấu trúc khác.
| Câu hỏi | Bài đọc có thể viết lại là |
|---|---|
| things to eat | food |
| dress differently from others | create a unique look |
| at a particular time of year | seasonal / Christmas / festive season |
| anyone can sell | can be sold by anyone |
Vì vậy, khi chữa bài, bạn không nên chỉ hỏi: “Trong bài có keyword này không?” mà nên hỏi: “Ý này trong bài được diễn đạt bằng cách nào khác?”
Tìm evidence chính xác trong bài đọc
Một câu trả lời đúng trong IELTS Reading luôn phải có bằng chứng rõ ràng trong bài đọc. Khi chữa bài, bạn cần tìm đúng câu hoặc cụm câu chứa thông tin hỗ trợ đáp án.
Không nên chữa bài theo kiểu:
- Câu 1: F
- Câu 2: D
- Câu 3: B
Cách chữa đúng hơn là:
Câu 1: markets put on at a particular time of year
Đáp án: F
Evidence: “Christmas is the time when seasonal markets are held…”
Paraphrase: “a particular time of year” = “Christmas / seasonal / festive season”
Việc gạch evidence giúp bạn hiểu vì sao đáp án đúng, đồng thời tránh tình trạng chọn đáp án theo cảm giác.
So sánh câu hỏi với bài đọc để tìm paraphrase
Đây là bước quan trọng nhất khi chữa IELTS Reading. Sau khi tìm được evidence, bạn nên ghi lại cặp paraphrase giữa câu hỏi và bài đọc.
| Câu hỏi | Bài đọc | Cách hiểu |
|---|---|---|
| a particular time of year | Christmas / seasonal / festive season | Một thời điểm cụ thể trong năm |
| anyone can sell | can be sold by anyone | Bất kỳ ai cũng có thể bán |
| things to eat | food | Đồ ăn, thực phẩm |
| dress differently from others | create a unique look | Tạo phong cách riêng, khác biệt |
| outside Europe | Mexico, Korea, Middle East, India | Các khu vực ngoài châu Âu |
Càng ghi lại nhiều cặp paraphrase, bạn càng xây dựng được phản xạ đọc hiểu tốt hơn. Đây là phần giúp bạn tăng điểm Reading bền vững.
Phân tích vì sao đáp án khác sai
Nhiều bạn chỉ đọc phần đáp án đúng mà bỏ qua bước loại đáp án sai. Đây là một thiếu sót lớn.
Trong IELTS Reading, đôi khi một đoạn có keyword giống câu hỏi nhưng không phải đáp án đúng. Khi chữa bài, bạn cần tự hỏi:
- Đoạn này có nhắc tới keyword nhưng có đúng ý không?
- Đoạn này chỉ nói thoáng qua hay lấy thông tin đó làm trọng tâm?
- Đoạn này có bị sai điều kiện trong câu hỏi không?
- Đoạn này có phải bẫy vì cùng chủ đề nhưng khác chi tiết không?
Ví dụ: Nếu câu hỏi hỏi về “markets selling things to eat”, đoạn A cũng có nhắc đến “farmers’ markets selling fresh produce”. Tuy nhiên, đoạn A chỉ giới thiệu chung, còn đoạn B mới là đoạn tập trung vào food markets. Vì vậy, đáp án đúng là B.
Xác định loại lỗi của bản thân
Sau mỗi câu sai, bạn nên phân loại lỗi. Một số lỗi phổ biến gồm:
Lỗi 1: Chọn theo keyword
Bạn thấy một từ trong câu hỏi xuất hiện trong bài đọc nên chọn ngay, nhưng thực ra đoạn đó không chứa đúng thông tin cần tìm.
Lỗi 2: Không nhận ra paraphrase
Câu hỏi và bài đọc diễn đạt cùng một ý nhưng dùng từ khác nhau. Nếu bạn chỉ tìm từ giống hệt, bạn sẽ không tìm được đáp án.
Lỗi 3: Bỏ sót điều kiện nhỏ
Các cụm như outside Europe, at a particular time of year, anyone, only, some, all thường là điểm quyết định đáp án.
Lỗi 4: Không phân biệt ý chính và thông tin chi tiết
Một đoạn có thể nhắc đến nhiều ý, nhưng câu hỏi cần tìm một thông tin cụ thể. Đặc biệt ở dạng Matching Information, bạn phải tìm đúng đoạn chứa thông tin đó, không chỉ dựa vào chủ đề chung.
7. Ghi lại bài học sau mỗi câu sai
Mỗi câu sai nên để lại một bài học cụ thể. Bạn có thể dùng mẫu sau. Bạn có thể ghi ra, hoặc đơn giản là sau mỗi bài tests, hãy dành thời gian để suy nghĩ về những vấn đề này trước khi các bạn đi vào luyện 1 bài tests tiếp theo:
Câu mình sai:
Đáp án đúng:
Evidence:
Paraphrase:
Mình sai vì:
Bài học lần sau:
Ví dụ cụ thể từ bài IELTS Reading test
Dưới đây là 1 bài tập dạng Matching Information để các bạn có thể tham khảo & hiểu hơn về cách thức mà các bạn nên làm để có thể cải thiện kỹ năng Reading của mình nhé.
Markets
Paragraph A
We have become so used to shopping in big supermarkets and chain stores, identical in every town, that we have forgotten about one important way to shop — markets. Markets are found in every country in the world, but wherever you go they are different and reveal the local culture — and agriculture. From farmers’ markets selling fresh produce to craft and antique markets, they are the best place to find something unique at a great price.
Paragraph B
Food is at its cheapest and freshest in markets. Farmers often sell direct to the consumer, without all the packaging, shipping and advertising that increases costs in shops and supermarkets. You can often find unusual products and those that are not mass-produced. Food markets vary hugely according to where they are in the world. For example the Kauppatori market in Helsinki, Finland sells moose, reindeer and bear salami. Wherever you are, food will be locally produced and reasonably priced.
Paragraph C
Markets are also good places to buy clothes. Some sell cheap new and second-hand clothes, while others specialize in vintage or ethically made clothes and original items. The markets of London are some of the best in the world for those who want to create a unique look for themselves. Many new designers start with a market stall, so if you are looking for a totally original item of clothing, you could get something really special at a bargain price at Brick Lane, Spitalfields or Portobello Road markets.
Paragraph D
Another type of market is a flea market. This is a much more informal type of market, where second-hand products can be sold by anyone. If you have unwanted items at home, you could take them to a flea market and sell them yourself. There are also antiques and possibly local crafts at this kind of market. In some parts of the world there may not even be stalls; rather, vendors lay out their goods on a sheet on the ground. In other parts of the world, flea markets have developed into car boot sales, where people sell their unwanted items from their cars.
Paragraph E
In some places, markets are directed at visitors and tend to sell handicrafts typical of the region. For many tourists, a visit to a nearby market to buy souvenirs is an important part of their holiday. Guadalajara in Mexico had a huge range of traditional textiles, glassware, ceramics and art works and Seoul in Korea has some wonderful original designs of all kinds of products at affordable prices. Countries in the Middle East usually have beautiful hand-made rugs and carpets, and Indian markets sell colourful handloom fabrics and beautiful silk scarves.
Paragraph F
In Europe, Christmas is the time when seasonal markets are held to sell decorations and gifts for the festive season. One of the most famous of these is held in Wenceslas Square in Prague in the Czech Republic. The market is made up of colourfully decorated wooden huts selling traditional handicrafts, embroidered lace, wooden toys, scented candles, Christmas tree ornaments, and puppets and dolls beautifully dressed in traditional costumes. This looks very pretty, especially in the snow.
Paragraph G
So, wherever you are in the world and whatever you are looking for, there is a market for you. You can get all kinds of unusual things at great prices.
Câu hỏi
Which paragraphs contain the following information? Write the correct letter, A-G.
- markets put on at a particular time of year
- markets where anyone can sell anything
- markets selling things to eat
- advice for people who want to dress differently from others
- examples of markets outside Europe
Sửa đáp án & giải thích chi tiết
Câu 1: markets put on at a particular time of year
Đáp án: F
Evidence: “Christmas is the time when seasonal markets are held to sell decorations and gifts for the festive season.”
Phân tích: Câu hỏi hỏi về những khu chợ được tổ chức vào một thời điểm cụ thể trong năm. Trong đoạn F, bài đọc nhắc đến Christmas, seasonal markets và festive season. Đây đều là dấu hiệu cho thấy chợ được tổ chức theo mùa, vào dịp Giáng sinh.
| Câu hỏi | Bài đọc |
|---|---|
| put on | held |
| at a particular time of year | Christmas / seasonal / festive season |
Vì sao dễ sai? Người học có thể bị phân tâm bởi các đoạn khác cũng nói về nhiều loại chợ khác nhau. Tuy nhiên, chỉ đoạn F nói rõ về chợ được tổ chức vào một thời điểm cụ thể trong năm.
Bài học: Khi câu hỏi có cụm “at a particular time of year”, hãy tìm các dấu hiệu thời gian như seasonal, Christmas, festive season, annual, summer hoặc winter.
Câu 2: markets where anyone can sell anything
Đáp án: D
Evidence: “This is a much more informal type of market, where second-hand products can be sold by anyone.”
Phân tích: Câu hỏi hỏi về loại chợ mà bất kỳ ai cũng có thể bán đồ. Đoạn D nói về flea market, tức chợ trời, một loại chợ phi chính thức nơi các sản phẩm cũ có thể được bán bởi bất kỳ ai.
| Câu hỏi | Bài đọc |
|---|---|
| anyone can sell | can be sold by anyone |
| anything | second-hand products / unwanted items |
| markets | flea market |
Vì sao dễ sai? Một số bạn có thể chọn đoạn C vì đoạn C nói rằng nhiều nhà thiết kế mới bắt đầu với một quầy hàng ở chợ. Tuy nhiên, đoạn C không nói rằng bất kỳ ai cũng có thể bán bất kỳ thứ gì.
Bài học: Khi câu hỏi có các từ như anyone, anything, all, every, cần đọc rất kỹ vì đây là những từ chỉ phạm vi rộng và thường quyết định đáp án.
Câu 3: markets selling things to eat
Đáp án: B
Evidence: “Food is at its cheapest and freshest in markets.”
Evidence bổ sung: “Food markets vary hugely according to where they are in the world.”
Phân tích: Cụm things to eat trong câu hỏi chính là cách diễn đạt đơn giản của food. Đoạn B tập trung hoàn toàn vào thực phẩm trong chợ: đồ ăn tươi, sản phẩm địa phương, giá rẻ và các loại thực phẩm khác nhau ở nhiều nơi trên thế giới.
| Câu hỏi | Bài đọc |
|---|---|
| things to eat | food |
| markets selling things to eat | food markets |
| cheap and fresh food | cheapest and freshest |
Vì sao dễ sai? Đoạn A cũng có nhắc đến “farmers’ markets selling fresh produce”. Tuy nhiên, đoạn A chỉ giới thiệu chung về nhiều loại chợ. Đoạn B mới là đoạn phát triển đầy đủ ý về chợ bán đồ ăn.
Bài học: Khi nhiều đoạn cùng nhắc đến một chủ đề, hãy chọn đoạn chứa thông tin rõ ràng và đầy đủ nhất, không chọn đoạn chỉ nhắc thoáng qua.
Câu 4: advice for people who want to dress differently from others
Đáp án: C
Evidence: “The markets of London are some of the best in the world for those who want to create a unique look for themselves.”
Evidence bổ sung: “…if you are looking for a totally original item of clothing, you could get something really special…”
Phân tích: Câu hỏi hỏi về lời khuyên cho những người muốn ăn mặc khác biệt so với người khác. Trong đoạn C, bài đọc nói về các khu chợ quần áo ở London, nơi phù hợp với những người muốn tạo phong cách riêng.
| Câu hỏi | Bài đọc |
|---|---|
| dress differently from others | create a unique look |
| differently | unique / original |
| dress | clothes / clothing / look |
Vì sao dễ sai? Một số bạn có thể bị hấp dẫn bởi đoạn E vì đoạn E nói về đồ thủ công, thiết kế độc đáo và sản phẩm dành cho khách du lịch. Nhưng đoạn E không nói về việc ăn mặc khác biệt. Đoạn C mới có các từ khóa đúng lĩnh vực như clothes, clothing, unique look và original item of clothing.
Bài học: Không nên chỉ thấy từ “unique” hay “original” là chọn ngay. Cần kiểm tra xem ý đó có đúng lĩnh vực mà câu hỏi yêu cầu không.
Câu 5: examples of markets outside Europe
Đáp án: E
Evidence: “Guadalajara in Mexico had a huge range of traditional textiles, glassware, ceramics and art works and Seoul in Korea has some wonderful original designs…”
Evidence bổ sung: “Countries in the Middle East usually have beautiful hand-made rugs and carpets, and Indian markets sell colourful handloom fabrics and beautiful silk scarves.”
Phân tích: Câu hỏi yêu cầu tìm các ví dụ về chợ nằm ngoài châu Âu. Đoạn E đưa ra nhiều địa điểm ngoài châu Âu như Mexico, Korea, the Middle East và India.
| Câu hỏi | Bài đọc |
|---|---|
| examples of markets | Guadalajara / Seoul / Middle East / Indian markets |
| outside Europe | Mexico / Korea / Middle East / India |
Vì sao dễ sai? Đoạn F cũng có một ví dụ địa danh cụ thể là “Wenceslas Square in Prague in the Czech Republic”. Tuy nhiên, Prague và Czech Republic nằm ở châu Âu, trong khi câu hỏi yêu cầu outside Europe.
Bài học: Khi câu hỏi có giới hạn địa lý như outside Europe, in Asia, in the UK hoặc in developing countries, cần kiểm tra kỹ địa danh trong bài trước khi chọn đáp án.
Tổng kết: Quy trình chữa bài IELTS Reading hiệu quả
Từ ví dụ trên, chúng ta có thể rút ra quy trình chữa bài IELTS Reading như sau:
- Xác định dạng bài: Biết câu hỏi thuộc Matching Information, Matching Headings, True / False / Not Given hay dạng khác.
- Đọc kỹ câu hỏi: Gạch keyword và đặc biệt chú ý các điều kiện nhỏ.
- Tìm evidence: Luôn tìm câu trong bài đọc chứng minh đáp án.
- Ghi lại paraphrase: So sánh cách câu hỏi và bài đọc diễn đạt cùng một ý.
- Phân tích bẫy: Xem vì sao các đoạn khác không đúng.
- Rút ra lỗi cá nhân: Ghi rõ mình sai vì keyword, paraphrase, từ vựng hay bỏ sót điều kiện.
Bảng tổng hợp đáp án
| Câu | Đáp án | Evidence chính | Paraphrase quan trọng |
|---|---|---|---|
| 1 | F | Christmas is the time when seasonal markets are held | a particular time of year = Christmas / seasonal |
| 2 | D | can be sold by anyone | anyone can sell = can be sold by anyone |
| 3 | B | Food is at its cheapest and freshest in markets | things to eat = food |
| 4 | C | create a unique look for themselves | dress differently = create a unique look |
| 5 | E | Mexico, Korea, Middle East, Indian markets | outside Europe = Mexico / Korea / Middle East / India |
Kết luận
Chữa bài IELTS Reading hiệu quả không phải là việc ghi lại đáp án đúng. Chữa bài hiệu quả là quá trình phân tích lại toàn bộ cách đề tạo câu hỏi và cách bài đọc cung cấp thông tin.
Một bài Reading sau khi chữa xong nên giúp bạn hiểu rõ:
- Câu hỏi đang hỏi gì?
- Evidence nằm ở đâu?
- Câu hỏi và bài đọc paraphrase nhau như thế nào?
- Đáp án sai đánh lừa mình bằng cách nào?
- Mình cần tránh lỗi gì ở những bài sau?
Nếu chỉ làm nhiều bài mà không chữa kỹ, bạn có thể làm rất nhiều test nhưng vẫn lặp lại cùng một lỗi. Nhưng nếu chữa bài sâu, chỉ một bài Reading cũng có thể giúp bạn học được rất nhiều về từ vựng, paraphrase, cách định vị thông tin và cách tránh bẫy. Vì vậy, khi luyện IELTS Reading theo dạng bài hoặc theo tests – các bạn hãy thực sự chú tâm vào việc luyện tập một cách thật chi tiết theo hướng dẫn bên trên nhé.
Muốn Reading tăng điểm bền vững, đừng chỉ luyện test. Hãy học cách chữa test đúng cách.
